Në qiellin mbi qytetin libanez Taybeh, sistemet shumë-miliardëshe të mbrojtjes së Izraelit u bënë të padobishme nga një spirale kablli, sipas një raporti të të përditshmes izraelite Yedioth Ahronoth (Ynet).
Ndërsa një helikopter izraelit për evakuim mjekësor nxitoi për të shpëtuar ushtarët e plagosur nga një sulm me dron, një tjetër mjet ajror pa pilot (UAV) u drejtua me shpejtësi drejt tyre. Me kundërmasat elektronike që dështonin, ushtarët në terren u detyruan të drejtonin armët nga qielli, duke qëlluar drejt kërcënimit që afrohej, para se ai të shpërthente vetëm disa metra larg.
Kjo skenë kaotike nxjerr në pah një realitet të ri vdekjeprurës në konfliktin në përshkallëzim. Grupi libanez Hezbollah ka sjellë në fushëbetejë një armë të re: dronë sulmues me pamje në vetë të parë (FPV), të drejtuar përmes një kablli fizik me fibër optike.
Kërcënimi “i papengueshëm”
Ndryshe nga dronët tradicionalë që mbështeten në frekuenca radioje ose sinjale satelitore, këta mjete të modifikuara janë të lidhura drejtpërdrejt me stacionin e kontrollit të operatorit përmes një fijeje fibër optike. Kablli mund të zgjatet nga 10 deri në 30 kilometra, duke u mundësuar dronëve të godasin objektiva të largëta.
Pasi nuk ka sinjal pa tela për t’u ndërprerë, këta dronë janë imunë ndaj sistemeve të avancuara izraelite të luftës elektronike që bllokojnë sinjalet. Për më tepër, ata janë ndërtuar me fibër qelqi të lehtë, çka do të thotë se pothuajse nuk lëshojnë gjurmë termike apo radarike.
Analisti ushtarak Hassan Jouni theksoi se kjo i bën sistemet tradicionale të paralajmërimit të hershëm praktikisht “të verbra”.
Këta dronë kanë arritur madje të anashkalojnë edhe sistemin aktiv të mbrojtjes “Trophy”, i instaluar në tanket izraelite Merkava, i cili është projektuar për të zbuluar dhe neutralizuar predhat që afrohen.
Falë kamerave optike me rezolucion të lartë që transmetojnë video të pakompresuar përmes kabllit, operatorët e Hezbollahut mund t’i drejtojnë manualisht dronët drejt pikave më të dobëta, si kulla apo zinxhirët e tankeve.
Rrjeta të improvizuara dhe frustrim i thellë
Potenciali vdekjeprurës i kësaj teknologjie u demonstrua qartë gjatë sulmit të fundit në Taybeh. Një dron me fibër optike i mbushur me eksploziv u përplas në një njësi të blinduar izraelite, duke vrarë Idan Fooks dhe plagosur gjashtë ushtarë të tjerë, raportoi Ynet. Kur helikopteri mbërriti, Hezbollah lëshoi edhe dy dronë të tjerë, njëri prej të cilëve shpërtheu vetëm disa metra larg avionit.
Pamundësia për të ndalur këto sulme ka shkaktuar frustrim të madh mes komandantëve izraelitë në vijën e frontit, sipas raportimeve të korrespondentit ushtarak Doron Kadosh.
“Nuk ka shumë çfarë mund të bëhet”, i tha një komandant izraelit në Liban gazetarit. “Udhëzimi për forcat është: ‘Qëndroni vigjilentë dhe, nëse shihni një dron, qëlloni ndaj tij’.”
Në mungesë të një zgjidhjeje sistematike ushtarake, disa njësi izraelite kanë filluar të krijojnë mbrojtje të improvizuara, si vendosja e rrjetave fizike mbi pozicionet ushtarake, shtëpitë dhe dritaret, me shpresën që dronët të ngecin përpara se të shpërthejnë.
“Është një përgjigje e improvizuar… por larg nga e mjaftueshme”, tha një oficer izraelit.
Zyrtarë të lartë ushtarakë pranojnë se hynë në konflikt pa mjete të mjaftueshme për t’u përballur me këtë kërcënim, pavarësisht paralajmërimeve nga taktika të ngjashme në luftën Rusi-Ukrainë dhe nga luftëtarët palestinezë në Gaza më 7 tetor 2023.
Një ndryshim vdekjeprurës taktik
Këto taktika pasqyrojnë zhvillimet në Ukrainë, ku të dyja palët kanë përdorur gjithnjë e më shumë dronë të lidhur me kabllo për të operuar në mjedise me bllokim të fortë elektronik.
Të montuar dhe modifikuar në punishte në jug të Libanit, dronët e Hezbollahut janë të pajisur me ngarkesa shpërthyese kundër mjeteve të blinduara, duke ofruar një alternativë të lirë dhe të saktë ndaj raketave tradicionale antitank.
Megjithatë, kjo teknologji ka edhe dobësitë e saj.
Analisti ushtarak Nidal Abu Zaid shpjegoi se trupat e lehtë prej fibër qelqi janë shumë të ndjeshëm ndaj motit të keq, si shiu i dendur dhe erërat e forta. Gjithashtu, kablli i hollë me fibër optike mund të këputet lehtësisht nëse droni përplaset me pengesa fizike si pemë apo shkurre.
Pavarësisht epërsisë ajrore të Izraelit, trupat në terren përballen me një sfidë asimetrike: një ushtri e avancuar që detyrohet të përdorë pushkë dhe rrjeta dritaresh për t’u mbrojtur nga një dron i lirë prej fibër qelqi, i drejtuar nga një tel i thjeshtë, që radarët nuk mund ta zbulojnë deri sa të jetë tepër vonë.
/tvklan.al
