Irani ka deklaruar se ka shënjestruar një bazë ushtarake amerikane në rajon, pas një vale të re sulmesh ajrore të Shteteve të Bashkuara në jug të vendit, duke rritur më tej tensionet në një konflikt tashmë të brishtë mes dy vendeve.
Sipas Gardës Revolucionare Islamike të Iranit (IRGC), operacioni ka pasur në shënjestër një bazë amerikane, megjithëse nuk është bërë publik vendndodhja e saj. Paralelisht, autoritetet e Kuvajtit – vend që pret një bazë amerikane – njoftuan se kanë interceptuar “kërcënime armiqësore me raketa dhe dronë”, pa specifikuar origjinën e tyre.
Më herët, Ushtria amerikane njoftoi se ka rrëzuar disa dronë iranianë mbi Ngushticën e Hormuzit dhe ka goditur një objekt ushtarak në qytetin portual Bandar Abbas, një pikë strategjike për Iranin.
Komanda Qendrore e SHBA-ve (Centcom) tha se sulmi në Bandar Abbas ndodhi në momentin kur objekti po përgatitej të lëshonte një dron të pestë, ndërsa theksoi se veprimet amerikane ishin “të kufizuara, mbrojtëse dhe të dizajnuara për të ruajtur armëpushimin”.
Sipas Centcom, forcat amerikane kanë rrëzuar gjithashtu katër dronë iranianë që, sipas tyre, përbënin rrezik për anijet dhe trupat amerikane në zonën e Hormuzit.
Irani: “Shkelje e rëndë e armëpushimit”
Teherani zyrtar i ka dënuar sulmet amerikane, duke i cilësuar si “shkelje të rëndë të armëpushimit” dhe ka paralajmëruar se “asnjë akt armiqësor nuk do të mbetet pa përgjigje”.
Sipas autoriteteve iraniane, veprimet e fundit përbëjnë përshkallëzim të drejtpërdrejtë të konfliktit, i cili ka vazhduar për muaj të tërë mes sulmeve të ndërsjella dhe përpjekjeve të pasuksesshme për një marrëveshje të qëndrueshme.
Ngushtica e Hormuzit, një nga arteriet kryesore të tregtisë globale të energjisë, mbetet në qendër të tensioneve. Përmes saj kalon rreth një e pesta e furnizimit botëror me naftë dhe gaz natyror të lëngshëm.
Sulmet dhe pasiguria në këtë zonë kanë ndikuar tashmë në tregjet globale të energjisë, duke rritur shqetësimet për stabilitetin ekonomik ndërkombëtar.
Përpjekjet diplomatike dhe paralajmërimet për përshkallëzim
Ndërkohë që luftimet vazhdojnë, negociatat për një marrëveshje mbeten të brishta. Presidenti amerikan Donald Trump ka deklaruar se Irani “po negocion në kushte të dobëta”, por ka paralajmëruar se SHBA-të mund të rikthejnë fushatën ushtarake nëse nuk arrihet marrëveshje.
Nga ana tjetër, Teherani ka hedhur poshtë disa raportime për një draft marrëveshjeje si “fabrikime”, ndërsa Shtëpia e Bardhë i ka cilësuar ato si të pavërteta.
Tensionet janë përshkallëzuar në një kontekst më të gjerë rajonal, ku përfshihen edhe përplasjet e Izraelit me forca të mbështetura nga Irani në Liban, duke e bërë situatën në Lindjen e Mesme gjithnjë e më të paqëndrueshme.
Me sulme të ndërsjella, retorikë të ashpër dhe negociata të brishta, situata mes SHBA-ve dhe Iranit mbetet në një pikë kritike. Ndërsa të dyja palët deklarojnë se po veprojnë në “vetëmbrojtje”, rreziku i një përshkallëzimi të mëtejshëm ushtarak mbetet i lartë, me pasoja potencialisht globale.
